Bảo lãnh vợ chồng sang Canada có hai cách nộp: trong Canada (inland) và ngoài Canada (outland). Nộp trong Canada khi người được bảo lãnh đang sống cùng người bảo lãnh tại Canada; đổi lại họ được xin giấy phép lao động mở trong lúc chờ, nhưng nếu bị từ chối thì không có quyền kháng cáo lên Ban Kháng cáo Di trú (IAD). Nộp ngoài Canada dành cho người đang ở Việt Nam hoặc nước khác, có quyền kháng cáo, và vẫn được sang Canada thăm nếu xin được thị thực. Chọn cách nào phụ thuộc vào nơi hai người đang sống, kế hoạch đi lại và độ chắc của bằng chứng quan hệ.
- Người bảo lãnh: công dân hoặc thường trú nhân Canada, từ 18 tuổi; thường trú nhân phải đang sống tại Canada.
- Quan hệ được nhận: vợ chồng có đăng ký, sống chung như vợ chồng từ 12 tháng (common-law), hoặc quan hệ gắn bó (conjugal) trong trường hợp đặc biệt.
- Cam kết hỗ trợ tài chính: ba năm kể từ ngày người được bảo lãnh nhận thường trú.
- Không còn thường trú có điều kiện từ năm 2017.
- Không có yêu cầu thu nhập tối thiểu với diện vợ chồng (trừ khi đi kèm con có con riêng, hoặc trường hợp đặc biệt).
Hai cách nộp khác nhau ở đâu?
| Tiêu chí | Nộp trong Canada | Nộp ngoài Canada |
|---|---|---|
| Người được bảo lãnh đang ở | Canada, sống cùng người bảo lãnh | Bất kỳ đâu |
| Giấy phép lao động mở khi chờ | Có thể xin | Không theo hồ sơ này |
| Đi ra khỏi Canada khi chờ | Được, nhưng rủi ro nếu tư cách tạm thời hết hạn hoặc bị từ chối nhập cảnh | Tự do, hồ sơ không bị ảnh hưởng |
| Bị từ chối | Không kháng cáo IAD; chỉ xem xét tư pháp tại Toà án Liên bang | Kháng cáo IAD được |
| Phỏng vấn | Thường tại văn phòng IRCC ở Canada nếu cần | Có thể tại văn phòng thị thực phụ trách khu vực |
Mục tiêu xét của IRCC cho phần lớn hồ sơ vợ chồng là khoảng 12 tháng, nhưng thời gian thực tế thay đổi theo lượng hồ sơ tồn; xem công cụ thời gian xét trên trang IRCC.
Khi nào nên nộp trong Canada?
Khi người được bảo lãnh đã ở Canada hợp pháp (du học, lao động, du lịch), hai người sống cùng nhau và người đó cần đi làm trong lúc chờ. Ví dụ hay gặp: một du học sinh Việt ở Vancouver kết hôn với bạn đời là thường trú nhân. Nộp trong Canada giúp bạn tiếp tục ở lại và làm việc bằng giấy phép mở, không gián đoạn thu nhập. Điều kiện là hồ sơ phải thật chắc, vì đường kháng cáo IAD đã đóng.
Điều cần nhớ: nộp hồ sơ bảo lãnh không tự động kéo dài tư cách tạm thời. Bạn vẫn phải giữ tư cách hợp lệ (gia hạn thị thực, giấy phép) hoặc nộp kèm hồ sơ xin giấy phép lao động mở đúng lúc.
Khi nào nên nộp ngoài Canada?
Khi người được bảo lãnh đang ở Việt Nam, khi hồ sơ có điểm cần giải trình (chênh lệch tuổi lớn, quen qua mạng, cưới nhanh, từng bị từ chối thị thực), hoặc khi hai người chưa thể sống chung tại Canada. Quyền kháng cáo IAD là lưới an toàn thật: tại phiên điều trần, cả hai được trình bày trực tiếp, đưa nhân chứng và bằng chứng mới. Nhiều hồ sơ bị văn phòng thị thực từ chối vì nghi quan hệ không thật đã được IAD lật lại.
Người nộp ngoài Canada vẫn có thể xin thị thực du lịch để sang thăm trong thời gian chờ, nhưng viên chức sẽ xét kỹ ý định về nước vì đang có hồ sơ thường trú. Không ít cặp bị từ chối thị thực du lịch trong giai đoạn này.
Bằng chứng quan hệ: IRCC thật sự nhìn vào đâu?
IRCC đánh giá quan hệ có thật không và có được lập chủ yếu để lấy tư cách di trú không. Bằng chứng được xem theo nhiều lớp:
- Giấy tờ pháp lý: giấy chứng nhận kết hôn, giấy tờ ly hôn của lần kết hôn trước nếu có.
- Lịch sử quan hệ: hai người gặp nhau thế nào, ai giới thiệu, các mốc quen, đính hôn, cưới — khai nhất quán giữa hai bên.
- Sống chung và chia sẻ: hợp đồng thuê nhà chung, tài khoản chung, bảo hiểm ghi tên nhau, hoá đơn cùng địa chỉ.
- Liên lạc khi xa nhau: lịch sử gọi, nhắn, vé máy bay thăm nhau.
- Gia đình hai bên biết và chấp nhận: ảnh đám cưới có họ hàng, thư của người thân.
Điều ít ai nói: hàng trăm tấm ảnh cưới không thay được một câu chuyện nhất quán. Nhiều hồ sơ bị yêu cầu phỏng vấn chỉ vì hai bản khai lệch nhau về ngày gặp đầu tiên hay ai cầu hôn. Ngồi với nhau, khai cùng một dòng thời gian trước khi điền đơn.
Những hạn chế người bảo lãnh phải biết
- Người từng được bảo lãnh diện vợ chồng và nhận thường trú dưới năm năm thì chưa được bảo lãnh vợ hoặc chồng mới.
- Người đang chịu cam kết bảo lãnh vợ chồng cũ còn hiệu lực có thể bị hạn chế bảo lãnh người mới.
- Người đang nhận trợ cấp xã hội (trừ lý do khuyết tật), đang bị cấm bảo lãnh do vỡ cam kết trước, hoặc có một số tiền án nhất định không được bảo lãnh.
- Thường trú nhân đang sống ngoài Canada không được bảo lãnh; công dân sống ngoài Canada được nộp nếu chứng minh sẽ về sống khi người được bảo lãnh nhận thường trú.
So sánh với bảo lãnh cha mẹ và con, xem thêm chuyên mục Bảo lãnh gia đình.
Giấy tờ từ phía Việt Nam thường vướng ở đâu?
Phần lớn hồ sơ chậm không vì quan hệ mà vì giấy tờ dân sự từ Việt Nam. IRCC yêu cầu lý lịch tư pháp của người được bảo lãnh — với Việt Nam thường là Phiếu lý lịch tư pháp số 2, xin tại Sở Tư pháp nơi thường trú hoặc Trung tâm Lý lịch tư pháp quốc gia — cùng lý lịch của mọi nước người đó từng sống từ sáu tháng trở lên kể từ năm 18 tuổi. Giấy chứng nhận kết hôn nên là bản trích lục mới, kèm bản dịch công chứng sang tiếng Anh hoặc tiếng Pháp. Người từng ly hôn phải nộp quyết định ly hôn đã có hiệu lực; thiếu giấy này là lý do trả hồ sơ phổ biến. Khám sức khoẻ chỉ làm với bác sĩ trong danh sách IRCC chỉ định ở Hà Nội hoặc TP.HCM, và chỉ khi được yêu cầu hoặc theo hướng dẫn khám trước.
Chưa chắc nên nộp trong hay ngoài Canada?
Viking Global Group – Quốc Tịch Toàn Cầu (quoctich.com) xem tình trạng cư trú hiện tại của hai bạn, điểm yếu của hồ sơ quan hệ và kế hoạch đi lại, để chọn cách nộp ít rủi ro nhất và chuẩn bị bằng chứng theo đúng cách IRCC đánh giá.
Hotline/Zalo: +849.219.219.88 · Email: [email protected]
Câu hỏi thường gặp
Bảo lãnh vợ chồng sang Canada mất bao lâu?
Mục tiêu của IRCC cho phần lớn hồ sơ là khoảng 12 tháng, chưa tính thời gian gom giấy tờ. Hồ sơ cần phỏng vấn hoặc bổ sung có thể lâu hơn.
Chưa đăng ký kết hôn có bảo lãnh được không?
Được nếu hai người đã sống chung liên tục ít nhất 12 tháng như vợ chồng (common-law) và chứng minh được. Quan hệ yêu xa chưa sống chung thì cần kết hôn trước.
Người bảo lãnh có cần chứng minh thu nhập?
Với diện vợ chồng không có ngưỡng thu nhập tối thiểu, trừ một số trường hợp như khi người được bảo lãnh có con riêng mà chính con đó có con phụ thuộc. Người bảo lãnh vẫn ký cam kết hỗ trợ ba năm.
Nộp trong Canada rồi đi về Việt Nam có sao không?
Hồ sơ không tự hủy, nhưng nếu tư cách tạm thời hết hạn hoặc bị từ chối nhập cảnh khi quay lại, bạn có thể kẹt ngoài Canada. Trường hợp đó nên tính chuyển cách nộp.
