Đây là tình huống nhiều người gặp và ít nơi nói thẳng: nghề của mình không thuộc nhóm nào mà các chương trình tay nghề nhận. Có mấy hướng thật sự khả thi, và có mấy hướng chỉ tốn thời gian.
Bài này nói về cả hai loại.
Trước hết: kiểm lại kết luận đó
Rất nhiều trường hợp kết luận "nghề mình không được nhận" đến từ việc tra theo chức danh chứ không theo nhiệm vụ.
Bảng phân loại xếp theo việc người ta thật sự làm, nên một công việc có tên lạ vẫn có thể rơi vào một nhóm được nhận.
Nên bước đầu tiên luôn là rà lại từng giai đoạn công việc theo danh sách nhiệm vụ, không theo tên gọi.
Với hồ sơ ở ranh giới, một buổi tư vấn với người được cấp phép tại Canada thường rẻ hơn nhiều so với vài tháng đi sai hướng.
Hướng thứ nhất: đi đường tỉnh bang
Các tỉnh có danh sách nghề riêng, và chúng khác nhau vì nhu cầu của từng vùng khác nhau.
Một nghề không nằm trong ưu tiên chung của cả nước vẫn có thể đang rất được cần ở một tỉnh cụ thể.
Đây thường là hướng đáng thử đầu tiên, vì nó không đòi phải thay đổi gì về bản thân hồ sơ.
Chuyên mục về đề cử tỉnh bang trên trang này đi sâu vào cách đọc các danh sách ấy.
Hướng thứ hai: qua con đường học tập
Học một chương trình tại Canada rồi làm việc tại đó là con đường đổi hẳn vị thế của hồ sơ.
Nó tạo ra kinh nghiệm tại chỗ, cải thiện ngôn ngữ, và thường mở ra các chương trình dành riêng cho người tốt nghiệp trong nước.
Đổi lại, nó tốn thời gian và chi phí thật, và không có gì bảo đảm kết quả cuối cùng.
Chuyên mục về du học rồi định cư trên trang này nói kỹ về các mốc không được lỡ trên con đường đó.
Hướng thứ ba: qua người thân
Nếu có người thân đủ điều kiện bảo lãnh, đó là một hệ thống hoàn toàn khác — không xếp hạng, không chấm điểm nghề nghiệp.
Nó vận hành theo ngưỡng và theo quan hệ, chứ không theo nhu cầu lao động.
Nên với người có quan hệ phù hợp, đây thường là hướng đơn giản hơn nhiều so với việc cố vào một diện tay nghề.
Chuyên mục về bảo lãnh gia đình trên trang này nói về điều kiện của hướng này.
Những hướng thường chỉ tốn thời gian
Cố mô tả công việc cho khớp với một nhóm nghề có lợi — đây không phải chiến lược mà là khai không trung thực, và hệ quả nặng.
Chờ đợi danh sách nghề thay đổi theo hướng có lợi cho mình — có thể xảy ra, nhưng không kiểm soát được và thời gian thì trôi.
Học thêm một bằng cấp không gắn với nghề được cần chỉ vì muốn có thêm điểm học vấn — thường không đủ để bù cho việc không qua ngưỡng nghề.
Và tin vào những cam kết chắc chắn về kết quả từ bất cứ ai — không ai bảo đảm được kết quả trong một hệ thống cạnh tranh.
Hướng thứ tư: làm việc hợp pháp tại Canada trước
Một số người vào được thị trường lao động Canada qua các cơ chế tạm trú có phép làm việc, rồi từ đó mới tính chuyện thường trú.
Cách này tạo ra kinh nghiệm tại chỗ — thứ được hệ thống đối xử khác hẳn kinh nghiệm ở nước ngoài — và nó cũng cho mình hiểu thị trường trước khi cam kết dài hạn.
Đổi lại, tư cách tạm trú luôn có thời hạn và điều kiện riêng, và không có gì bảo đảm nó dẫn tới thường trú.
Các cơ chế và điều kiện hiện hành do cơ quan di trú Canada công bố, và đây là hướng nên bàn với chuyên môn được cấp phép trước khi đi.
Cạnh tranh hay ngưỡng — cách đọc lại tình huống
Không qua được ngưỡng nghề nghĩa là chưa vào được cuộc chơi, chứ không phải đã thua trong cuộc chơi.
Đó là phân biệt quan trọng, vì nó nói rằng việc cần làm là tìm một cửa khác, không phải cố nâng điểm.
Nâng điểm chỉ có ý nghĩa sau khi đã qua ngưỡng; trước đó nó không đổi được gì.
Đây là lý do trang này nhấn đi nhấn lại vào việc phân biệt hai chế độ.
Hồ sơ này có hạn dùng không
Danh sách nghề và nhóm nghề được cập nhật theo chu kỳ, nên một kết luận về tình trạng của mình nên được kiểm lại định kỳ.
Nhưng đừng xây kế hoạch trên giả định rằng nó sẽ đổi theo hướng có lợi.
Cách hợp lý là theo dõi, đồng thời tiến hành một trong các hướng khả thi thay vì chỉ chờ.
Thông tin hiện hành do cơ quan di trú Canada và chính quyền từng tỉnh công bố; hồ sơ thật nên hỏi luật sư di trú hoặc tư vấn viên được cấp phép tại Canada.
Nghề mình không có trong danh sách thì làm gì trước?
Kiểm lại kết luận đó — nhiều trường hợp đến từ việc tra theo chức danh chứ không theo nhiệm vụ thực tế.
Hướng nào nên thử đầu tiên?
Đường tỉnh bang, vì các tỉnh có danh sách nghề riêng và nó không đòi phải thay đổi gì về bản thân hồ sơ.
Có nên chờ danh sách nghề thay đổi không?
Theo dõi thì nên, nhưng đừng xây kế hoạch trên giả định đó. Hợp lý hơn là vừa theo dõi vừa tiến hành một hướng khả thi.
Không qua ngưỡng nghề nghĩa là hết cơ hội?
Không — nghĩa là chưa vào được cuộc chơi, nên việc cần làm là tìm cửa khác chứ không phải cố nâng điểm.
